Vergeet de schuimbekkende propagandisten die avond na avond oproepen tot vernietiging van het Westen. Het Kremlin heeft een elegantere boodschapper gevonden: Maria Tsjadina, die met een glimlach, in designerkleding en met fluwelige stem de oorlog tegen Oekraïne verkoopt aan de Russen. Dénis van Vliet beschrijft hoe Tsjadina van regiojournalist uitgroeide tot Ruslands nieuwste propaganda-icoon.
Maria Tsjadina (25). Foto: Telegram
Met Russische propaganda is het net als met gekookte spaghetti: gooi je maar genoeg tegen de muur, dan blijft er altijd wel iets plakken. En er wordt flink wat gesmeten in Rusland. Het propagandabudget voor 2026 bedraagt, volgens het onafhankelijke Russische onderzoeksplatform iStories, omgerekend ruim 1,5 miljard euro. Daarvan gaat zo'n 275 miljoen naar het bereiken van jongeren en jongvolwassenen in eigen land, een groep die het Kremlin al jaren maar met moeite weet te raken.
De 25-jarige Maria Tsjadina bood uitkomst. De soldatenvrouw en moeder van een dochtertje werd in nog geen jaar tijd tot het gezicht van de snelst groeiende politieke blog van Rusland, een titel die haar in mei 2026 werd uitgereikt tijdens een door het Kremlin gesponsorde ceremonie. Volgens journalist Joelia Achmedova van de onafhankelijke krant Novaja Gazeta Europe is de knappe, beheerst pratende Russin dé exponent van een nieuwe generatie propagandisten.
Haar boodschap verschilt in de kern weinig van die van tv-beroemdheden Vladimir Solovjov of Margarita Simonjan: in Rusland heerst geen politieke repressie, en Oekraïne is eigenlijk geen land. Het verschil zit in de presentatie. Waar de oude rotten een dreigende blik in hun ogen hebben en niet terugdeinzen voor een portie kernwapenretoriek, verkoopt Tsjadina de Russische blik op de wereld alsof het een trendy lifestyleproduct is. Echtgenoot verloren tijdens de oorlog? Hij blijft altijd bij je. Rusland aangevallen door Oekraïne? Daar worden we alleen maar sterker van.
Maar juist dat onbezorgde maakt haar zo gevaarlijk, schrijft Achmedova op LinkedIn. Volgens haar is Tsjadina een 'meesteres in manipulatie': haar boodschap is zo vlekkeloos en luxueus verpakt dat haar volgers elk kritisch vermogen verliezen. De video's waarin ze haar man Vladimir onthaalt tijdens diens verlof wekken zelfs iets van jaloezie: alsof oorlog vooral een korte onderbreking is van een verder onbezorgd bestaan. Tsjadina, de knappe vrouw van een strijder die op de chiqueste feestjes in Moskou verschijnt; niet de rouwende weduwe ergens in een afgelegen dorp, die ze net zo goed had kunnen zijn.
Tijd voor een blik achter de reels en stories. Wie is deze influencer?
'Ik houd van Oekraïners'
Maria Bakina (2000), zoals haar meisjesnaam luidt, groeide op in Obninsk, een stad zo'n 100 kilometer ten zuidwesten van Moskou. Haar moeder werkte als hoofdredacteur bij een stadskrant en op de radio, voor ze pr-directeur werd in Moskou. Maria trad in de journalistieke voetsporen van haar moeder, die voor haar een baantje wist te regelen bij de lokale nieuwssite NG-region. Haar auteurspagina laat zien dat de eerste stukken dateren uit het najaar van 2017, toen ze nog net geen 17 jaar oud was. Ze gingen over onderwerpen zo lokaal als het maar kan: een schaaktoernooi, een verkeersongeluk, of een opgepakte drugsdealer.
Obninsk, de stad waar Tsjadina is geboren en getogen. Foto: Nikita Palenov / Unsplash
Tussen juli 2019 en mei 2022 verdween de naam van Maria Bakina uit de kolommen van NG Region. Ze was aan een rechtenstudie begonnen, maar brak die af voor de liefde: ze raakte in verwachting en trouwde met een man uit Brjansk, een stad dichtbij de grens met Oekraïne. Ze kreeg een tweeling, waarvan één meisje kort na de geboorte overleed. De dood van haar dochter werd later het onderwerp van een van haar eerste virale posts. Over dat stukgelopen huwelijk zelf, en haar echtgenoot van toen, zwijgt Tsjadina tot op de dag van vandaag omdat haar ex volgens haar niet in de schijnwerpers wil staan.
Na de scheiding keerde ze terug naar Obninsk, waar ze haar oude baan bij NG-region weer oppakte - een paar maanden na de Russische inval in Oekraïne. Op 24 februari 2022, de dag van de invasie zelf, schreef ze op Instagram: ‘Ik heb geen vijanden nodig in andere landen.’ Ze hield van Oekraïners, vervolgde ze: de meisjesnaam van haar moeder is Goerinenko, en ze was vaak in Oekraïne geweest, waar ze het geweldig had; twee landen, één volk, één Slavische ziel.
Maar in haar werk was daar niets van terug te lezen. Het waren weer dezelfde onderwerpen als eerst: een jongenskoor dat een muziekprijs wint in Moskou, een lokaal tennistalent op een nationaal toernooi, een telling van nachtegalen, duurder wordende treinkaartjes.
Soldatenvrouw en fondsenwerver
De verandering kwam, vertelde ze in een interview met propagandakanaal Sputnik, nadat ze in 2023 haar huidige man Vladimir Tsjadin had leren kennen via een datingapp. Toen hij een jaar later zei naar het front in Oekraïne te willen, voelde ze zich ‘een klein beetje sterven’, tot hij haar overtuigde, en haar twijfel plaatsmaakte voor trots. Ze begon over de oorlog te bloggen en organiseerde inzamelingen voor het leger. ‘In mijn verhalen over de inzameling van humanitaire hulp zit geen gram overdrijving,' zei ze. 'Mensen zeggen tegen me: Maria, we hebben [de troepen aan] het front nooit eerder geholpen, maar jou vertrouwen we. Als ik die brug kan zijn tussen de mensen, de staat en de soldaten, dan ben ik dat van harte.'
Tsjadina met haar man Vladimir, die op eigen initiatief naar het front in Oekraïne vertrok. Foto: Instagram
Het bleef niet bij inzamelingen alleen. In 2024 reisde ze, als journalist voor haar toenmalige werkgever NG-region, voor het eerst naar het front. Ze legde 1.900 kilometer af van Obninsk naar de deels bezette regio Cherson, samen met het hoofd van een vrijwilligersgroep, om spullen te brengen naar Russische eenheden, waaronder die van haar eigen man. Het artikel, onder de kop 'Ik wacht op je', leest niet als journalistiek, maar als een reisverhaal vol ontmoetingen. Soldaten die bedankvideo's inspreken voor de spullen. Een tankeenheid die haar als familie onthaalt, op shashlik trakteert. Een commandant die vraagt hoe het thuis gaat. Overal klinkt dezelfde belofte: het is bijna voorbij, nog even volhouden.
Het werd haar landelijke doorbraak: al snel volgden optredens bij Solovjov Live en Pervi Kanal, het hoofdkanaal van de Russische staatstelevisie. Ze trad op als verteller in '5 Tijdperken van de Donbas', een documentaireserie die vorig jaar online in première ging, over de geschiedenis en het belang van de Oekraïense regio die Rusland sinds 2022 als eigen grondgebied beschouwt. ‘De serie is een poging om te bewaren en door te geven wat het meest dierbaar is, wat de Donbas tot een deel van de grote Russische wereld maakt’, aldus Tsjadina.
Sinds februari 2026 presenteert ze ook een eigen interviewprogramma, 'Luider dan woorden', waarin ze onder anderen acteurs, zangers en andere bekende Russen aan het woord laat.
Volgens een bron bij Dialog, een organisatie die het Kremlin helpt bij het verspreiden van propaganda, was Tsjadina aanvankelijk helemaal self-made: 'Haar groei was aanvankelijk organisch. Daarna werd ze opgemerkt en is ze geholpen om een meer samenhangend en gewild imago neer te zetten. Ze was op het juiste moment op de juiste plaats. Haar kanaal en video's kwamen goed uit: een lieve, mooie, jonge echtgenote van een deelnemer aan de speciale militaire operatie, een patriot.'
De vrouw die het Kremlin nodig had
Al snel stortte Base Media zich op Tsjadina, een creatief bureau dat nauw gelieerd is aan het Kremlin. De twee bekendste namen in het portfolio van het bureau zijn Vovan en Lexus, een duo dat wereldwijd politici voor de gek houdt, ook in de Nederlandse Tweede Kamer: in 2021 belden ze via Zoom in bij de vaste Kamercommissie Buitenlandse Zaken, en deden zich voor als naaste medewerkers van de later in een strafkamp overleden oppositieleider Aleksej Navalny. In 2024 kregen ze voor hun werk de Orde van Vriendschap, een Russische staatsonderscheiding.
Maar waar Vovan en Lexus er vooral zijn om chaos en verwarring te zaaien in het Westen met hun 'grappenmakerij', had Base Media met Tsjadina eindelijk iemand die het Kremlin hard nodig had in eigen land.
Sinds het begin van de grootschalige invasie lukt het de Russische autoriteiten namelijk maar mondjesmaat om jongere generaties te enthousiasmeren voor de oorlog tegen Oekraïne. Naar Solovjov, wiens kijkcijfers al jaren teruglopen, kijken jongvolwassenen simpelweg niet. Ook de populariteit van de met veel bombarie gelanceerde propagandazanger Shaman was van korte duur. Zijn gedrag – hij rijdt in een BMW en belt met een iPhone – stuitte nationalisten tegen de borst, en de jeugd vond zijn muziek gewoon niet leuk. Een concert in Volgograd werd eerder dit jaar nog afgelast wegens tegenvallende kaartverkoop.
Onder het mom 'ga daar waar de jeugd zit' probeerde het Kremlin het in 2023 ook met een eigen YouTube-talkshow, Z-Girlfriends: drie vrouwelijke propagandisten die in een studio praatten over relaties, het front en vaderlandsliefde. Een succes werd het niet: het bleef bij twee afleveringen. Een poging jongeren via het witte doek te bereiken flopte eveneens: de dure oorlogsfilm Svidetel, over een Belgische violist die in Oekraïne inziet dat Rusland goed bezig is, trok bij de Russische première een gemiddelde van vier bezoekers per voorstelling.
Allemaal spaghettislierten die van de muur afgleden. Maar Tsjadina blijft voorlopig wel plakken: ze heeft op Instagram bijna 400.000 volgers, 160.000 op VKontakte en nog eens ruim 40.000 op Telegram. Ook haar YouTube-kanaal werd goed bekeken, totdat de Amerikaanse videosite het in februari 2026 zonder opgaaf van reden verwijderde, twee dagen na een interview met Nika Zdorik, een jonge actrice die in series regelmatig zelf de rol van legervrouw speelt.
Volgens Novaja Gazeta-journaliste Achmedova beheerst Tsjadina als geen ander de kunst om schurende tegenstellingen te versmelten tot een aanzuigend geheel. Op haar sociale media wisselt ze moeiteloos video’s van huilende weduwen af met gesponsorde advertenties voor jurken of restaurants. Haar kanaal is daardoor eerder een potpourri van intieme ontboezemingen, scherpe commentaren en productaanbevelingen dan een aaneenschakeling van de bekende propaganda-boodschappen.
Op haar sociale media wisselt ze video’s van huilende weduwen moeiteloos af met gesponsorde advertenties voor jurken of restaurants
Onder haar volgers bevinden zich veel vrouwelijke familieleden van Russische soldaten, van wie sommigen zijn gesneuveld. Aan die nabestaanden schreef ze dit voorjaar op Instagram: 'Ik weet zeker dat elk van jullie helden – elke strijder, man, zoon, broer en vriend – bij je is, en altijd zal zijn.' Bij de tekst een foto van haarzelf, met de rug naar de camera in een laag uitgesneden, grijze jurk tegen een donkere achtergrond, tatoeages zichtbaar op haar arm - een plaatje dat evengoed op de cover van een glossy vrouwenblad had gestaan.
Een ander voorbeeld waarin Tsjadina iets tragisch omdraait in iets positiefs is haar reactie op de Oekraïense aanvallen op distributiecentra van Wildberries. De staatsmedia negeerden de aanvallen zo veel mogelijk, en ‘traditionele’ propagandisten riepen op Oekraïne nog harder te treffen. Tsjadina gaf er een positieve draai van saamhorigheid aan: 'Ons land leeft altijd door, wat er ook gebeurt.' Steun elkaar, koop producten, riep ze op, om vervolgens een opsomming te geven van haar favoriete verkopers op Wildberries.
Zo verandert Tsjadina dodelijke luchtaanvallen in reclame, verdriet in lifestyle, en oorlog in een verkooppraatje.
10 jaar RAAM: wij hebben uw hulp nodig
In 2026 bestaat RAAM 10 jaar. Het is geen vanzelfsprekendheid dat we blijven voortbestaan. Daarvoor hebben we uw hulp nodig. Met uw giften kunnen wij auteurs een bescheiden honorarium betalen, onderzoek doen en Kennisplatform RAAM overeind houden. Wij zijn een ANBI: uw gift is aftrekbaar van de belasting.
